Skip to content
She innovator

She innovator

  • Home
  • Қазіргі әке қандай болуы керек? Қазақстандағы жауапты әкелік мәдениеттің жаңа бейнесі
  • Әкелер күні
  • Әкелер одағы

Қазіргі әке қандай болуы керек? Қазақстандағы жауапты әкелік мәдениеттің жаңа бейнесі

Aliya Orazymbetova June 23, 2026

Қазақстанда Әкелер күні жыл сайын маусым айының үшінші жексенбісінде атап өтіледі. Бұл мереке 2023 жылы Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысымен ресми түрде бекітілді. Оның негізгі мақсаты – отбасы институтын нығайту, әке мәртебесін көтеру және ер азаматтардың бала тәрбиесіндегі рөлін қоғам деңгейінде күшейту.

Бүгінде Әкелер күні тек мерекелік дата емес, қоғамдағы маңызды әлеуметтік тақырыптардың бірі – жауапты әкелік мәдениетін дамытуға арналған ашық қоғамдық алаңға айналып отыр.

Еліміздің әр өңірінде спорттық жарыстар, отбасылық эстафеталар, әкелер мен балаларға арналған шығармашылық шеберлік сабақтары, дөңгелек үстелдер, кездесулер мен дәрістер өткізіледі. Биыл ғана Қазақстан бойынша 800-ден астам іс-шара ұйымдастырылған.

«Әкелер Одағы»: 2012 жылдан бері жүйелі қозғалыс

Осы бағытта жүйелі жұмыс істеп келе жатқан ұйымдардың бірі – «Әкелер Одағы» республикалық қоғамдық бірлестігі. Ұйым 2012 жылы құрылған және бүгінде Қазақстан бойынша 13-тен астам филиалға ие.

Ұйымның төрағасы Мақсұтбек Айтмағанбет бұл қозғалыстың негізгі мақсатын әкелік мәдениетті жаңа деңгейге көтерумен байланыстырады. Оның айтуынша, «Әкелер Одағының» басты миссиясы – әкелердің бала тәрбиесіне белсенді қатысуын арттыру, отбасы құндылықтарын дәріптеу және қоғамда жауапты әке бейнесін қалыптастыру.

Ол әкені тек материалдық қамтамасыз етуші ретінде қарау жеткіліксіз екенін айтады. «Әке тек отбасының асыраушысы емес. Ол – баланың өміріне күнделікті араласатын, оның дамуына, мінезінің қалыптасуына және болашағына тікелей әсер ететін тұлға», – дейді Мақсұтбек Айтмағанбет.

Әке бейнесінің өзгеруі: соңғы 10–15 жыл

Соңғы онжылдықтарда Қазақстанда әке рөлі айтарлықтай өзгерді. Бұрын әке көбіне отбасының асыраушысы, тәртіп орнатушысы және негізгі шешім қабылдаушы ретінде қабылданды.

Алайда урбанизация, экономикалық өзгерістер, технологияның дамуы және жаңа буынның қалыптасуы бұл түсінікті өзгертті. Бұрын «әкенің кәсібі балаға өтеді» деген дәстүрлі модель басым болса, бүгінде балалардың таңдау мүмкіндігі әлдеқайда кең. Олар IT, ғылым, кәсіпкерлік немесе шығармашылық саланы таңдай алады. Сондықтан қазіргі әкенің рөлі де өзгерді: ол дайын жолды көрсетуші емес, баланың қабілетін ашуға көмектесетін қолдаушы тұлғаға айналды.

Әке – тек ақша табушы емес

Мақсұтбек Айтмағанбеттің пікірінше, қоғамда ұзақ уақыт бойы қалыптасқан «әке – тек асыраушы» деген түсінік жеткіліксіз. Әкенің балаға беретін ең маңызды дүниелері – өмірлік тәжірибе, құндылықтар, жауапкершілік сезімі және қиын жағдайда дұрыс шешім қабылдай білу. «Бала үшін әкенің бірге өткізген уақыты өте маңызды. Бірге кітап оқу, спортпен айналысу, серуендеу немесе жай ғана әңгімелесу – мұның бәрі әкелік махаббаттың көрінісі», – дейді ол.

Эмоция және әке: өзгеріп жатқан көзқарас

Қазақ қоғамында ұзақ уақыт бойы «ер адам сезімін көрсетпеуі керек» деген түсінік болған. Бірақ бұл көзқарас біртіндеп өзгеріп келеді. Мамандардың пікірінше, әкенің эмоциясын ашық көрсетуі – әлсіздік емес, керісінше бала мен ата-ана арасындағы сенімді күшейтетін фактор.

Балалар әкесінен ең алдымен қауіпсіздік, қолдау және сенім күтеді. Бұл баланың өзіндік сенімділігі мен мінезінің қалыптасуына тікелей әсер етеді.

Қазіргі «жақсы әке» қандай?

Мақсұтбек Айтмағанбеттің айтуынша, жақсы әке – өз отбасына, әрекетіне және қоғам алдындағы жауапкершілігіне толық жауап бере алатын азамат. «Әке балаға тек материалдық мүмкіндік беріп қана қоймай, ең алдымен үлгі болуы керек. Бала көбіне айтқанды емес, көргенді қайталайды», – дейді ол. «Әкелі бала – жаужүрек» деген халық даналығы да осыны көрсетеді: әкенің қолдауы баланың батыл, жауапты және өзіне сенімді болып өсуіне ықпал етеді.

Бүгінгі Қазақстанда әке бейнесі трансформация кезеңінен өтіп жатыр. Ол енді тек отбасының асыраушысы емес, баланың сенімді тірегі, бағыт берушісі және қоғамдағы жауапты азамат ретінде қалыптасып келеді.

Мықты қоғам – мықты отбасынан басталады. Ал мықты отбасының негізінде бір-бірін түсінетін, қолдайтын және бала тәрбиесіне тең жауапкершілікпен қарайтын ата-ана тұрады. Сондықтан бүгінгі ең маңызды сұрақ – әке қанша табады емес, әке баласының өмірінде қаншалықты бар.

Post navigation

Previous: В Казахстане 80% матерей знают о послеродовой депрессии, но доступной системы помощи всё еще нет
Next: Как меняется профессия журналиста: 10 новых ролей в современных медиа

Последние новости

  • Казахстан представил на COP31 единую платформу для привлечения климатических инвестиций
  • В Астане с аншлагом прошла премьера саунд-драмы «Жауап бар ма?»: 385 зрителей увидели постановку о проблемах подростков
  • Цифрлық әлемге әйел көзқарасы: Астанада UM.AI AI for Her IT кездесуі өтті
  • Цифрлық болашақты қалыптастыратын әйелдер: Астанада UM.AI AI for Her әйелдер IT-митапы өтеді
  • Алия Абиева: «Социальная справедливость — это не абстрактное понятие, а система реальных гарантий для человека»

Возможно вы пропустили

IMG_8680.JPG
  • Antalya
  • COP31
  • IGTIC
  • Summit
  • Климат

Казахстан представил на COP31 единую платформу для привлечения климатических инвестиций

Редакция November 14, 2026
Photo-82_resized
  • BIART Music Hall
  • Жауап барма?
  • Подростки
  • Проблемы

В Астане с аншлагом прошла премьера саунд-драмы «Жауап бар ма?»: 385 зрителей увидели постановку о проблемах подростков

Редакция November 14, 2026
IMG_3911-edited-1024x647.jpg
  • Astana Innovations
  • IT митап
  • News
  • UM.AI

Цифрлық әлемге әйел көзқарасы: Астанада UM.AI AI for Her IT кездесуі өтті

Редакция November 14, 2026
Неоновый AI-митап с голографическим портретом
  • ALEM AI
  • Astana Hub
  • Astana Innovations
  • UM.AI
  • Астана

Цифрлық болашақты қалыптастыратын әйелдер: Астанада UM.AI AI for Her әйелдер IT-митапы өтеді

Редакция November 10, 2026
Copyright © Ozgeshe | MoreNews by AF themes.